BSc KICursus Natuur & Berekening 2025-26

Hoorcollege

Overzicht

Onderwerpen

  • Vier vragen over berekening: wat is de definitie van berekening? Als we het eens zijn over een definitie: Wanneer is het principieel onmogelijk iets uit te rekenen? Hoe complex is een computationeel probleem? Wat is een goed algoritme voor een problem?
  • Klassieke berekenbaarheid.
  • Onconventionele vormen van berekening.
  • Kennen

  • De betekenis van de term conventionele berekenbaarheidstheorie: berekenbaar =Def Turing-berekenbaar.
  • 20e eeuw tot nu: alle voorgestelde berekenings-mechanismen blijken even sterk als de Turing-machine.
  • De betekenis van de term on-conventionele modellen van berekening.
  • De betekenis van de term complexiteitstheorie.
  • De betekenis van de term algoritmiek.
  • Het verschil tussen een intensionele definitie en een extensionele definitie.
  • Bekendheid met het Entscheidungs-problem (Hilbert, 1928).
  • De drie definities van berekening uit de vorige eeuw (Turing-machines, λ-calculus, en recursieve functies), en wie daar achter zaten (resp. Turing, Church, en Gödel).
  • Recursieve functietheorie: de drie basis-functies, en de drie operator-functies.
  • Recursieve functietheorie: het verschil tussen primitief recursief en (gewoon) recursief.
  • De notie partiële functie.
  • Recursieve functietheorie: de klasse van recursieve functies = de klasse van algemeen recursieve functies = de klasse van partieel recursieve functies. (Verschillende namen voor hetzelfde.)
  • Turing's antwoord op het Entscheidungs-problem: “On computable numbers, with an application to the Entscheidungsproblem” (1936-38): het stop-probleem kan door geen enkele Turing-machine worden uitgerekend (“beslist”).
  • Het antwoord van de wetenschappelijke gemeenschap (eerstens Kleene, Church en Turing) op het Entscheidungs-problem: er zijn vragen, w.o. het stop-probleem, die principieel nooit kunnen worden uitgerekend. Deze problemen heten onbeslisbaar.
  • Het verschil tussen op biologische organismen geënte berekening, en op biologische organismen geïnspireerde berekening.
  • De notie hyperberekenbaarheid als extensie van de conventionele Turing-machine.
  • Quantumrekenen: de aard van een signaal (superpositie tussen 0 en 1), en het gegeven dat er nieuwe soorten logische poorten zijn (namen hoef je niet te kennen).
  • De Bloch bol als representatie van de toestand van een qubit, en de betekenis van de hoek θ daarin.
  • Veel problemen in AI behoren tot de complexiteitsklasse van NP-volledige problemen. Voorbeelden: het vervulbaarheidsprobleem (SAT), het handelsreizigerprobleem (TSP), en het rugzakprobleem (KNAPSACK).
  • Het idee om een echt biologisch organisme, zoals de slijmzam, in te zetten op computationele problemen, zoals path finding en het handelsreizigerprobleem.
  • Kunnen

  • Elementaire manipulaties met Turing-machines, w.o. het schrijven van elementaire programma's, het voorspellen van de volgende move van een TM, en het geven van een executielog.
  • Elementaire manipulaties met λ-expressies in de λ-calculus.
  • Elementaire manipulaties met functies in de recursieve functietheorie.
  • Uitleggen waarom de klasse van recursieve functies soms aangeduid wordt met de klasse van partieel recursieve functies. (Uitleg: zodra minimalisatie is toegestaan kunnen functies partieel gedefinieerd zijn.)
  • Een gegeven eenvoudige functie opbouwen uit basisfuncties, functie-compositie en primitieve recursie.
  • Van een eenvoudige 2-plaatsige functie f(x,y) de minimalisatie μyf(x,y) geven.
  • Enkele vormen van on-conventionele berekening noemen en duiden.
  • Materiaal

  • Slides Overzicht.
  • Werkcollegedictaat.

  • Laatst gewijzigd op donderdag 14 november 2024, om 10:58 uur commentaar welkom Translate to en, ru, or tr